Przekrój Eilego:

biografia całego tego zamieszania z uwzględnieniem psa Fafika

Autor:
Tomasz Potkaj
Wydawcy:
Mando (2019)
Wydawnictwo WAM
ISBN:
978-83-277-1719-1
Autotagi:
biografie
druk
książki
literatura faktu, eseje, publicystyka
Źródło opisu: Wojewódzka Biblioteka Publiczna w Opolu im. Emanuela Smołki - Katalog centralny
5.0

Pierwsza biografia twórcy „Przekroju”. Zdumiewająca opowieść o zjawisku „Przekrój”, niezapomnianej epoce, jej śmiesznych i tragicznych postaciach oraz o jednym nieszablonowym człowieku. Kiedy Marian Eile przyjął zlecenie na stworzenie „Przekroju”, nikt nie spodziewał się, że powstaje prawdziwa ikona. Dokonał rzeczy niebywałej. Czasopismo do dziś zna każdy czytający Polak. Jakim cudem przetrwało pod okiem cenzury? Dlaczego pies Fafik został pełnoprawnym członkiem redakcji? Jak wielkim oryginałem był Eile? Kto najczęściej gościł na okładce „Przekroju” i dlaczego byli to Bierut i Gomułka? Kto wprowadził do polszczyzny dżinsy? Dlaczego mistyfikacja to drugie imię „Przekroju”?
Więcej...
Wypożycz w krakowskiej bibliotece
Dostęp online
Brak zasobów elektronicznych
dla wybranego dzieła.
Dodaj link
Recenzje
  • Uważam Eilego za geniusza, a „Przekrój” za arcydzieło sztuki redaktorskiej wszystkich czasów. Opinia wybitnej poetki i autorki piosenek, Agnieszki Osieckiej, o wydawanym w Krakowie magazynie ilustrowanym i jego redaktorze, który w czasach PRL- • u zdobył najszerszą publiczność czytelniczą, jest wystarczającą rekomendacją, by zająć się tym fenomenem polskiej kultury i prasy XX wieku. Tygodnik ten, co prawda, ukazuje się do dziś, obecnie jako kwartalnik, ale lata świetności dawno ma za sobą. • Przed rokiem 1989 Przekrój był wyjątkowy na rynku mediów. Jego sprzedaż biła rekordy (kilkaset tysięcy egz.), choć była ograniczana przez władze, a znajomość i popularność tytułu wykraczała daleko poza granice naszego kraju. Ceniono go za atrakcyjną zawartość, wysoki poziom treści, świetnych autorów, wśród których były sławy rodzimej literatury i publicystyki, plastyki. Chwalono za otwartość na współczesną kulturę i lansowanie trendów w sztuce, modzie, promowanych za zachodnią granicą. Zdaniem prasoznawców: po 1956 roku tygodnik stal się prawdziwym oknem na świat dla przeciętnego polskiego inteligenta, a nawet szerzej – mieszkańca miast. • Ich potrzeby i gusta bezbłędnie wyczuwał twórca i redaktor naczelny Przekroju – Marian Eile (1910–1984), człowiek ogromnej wiedzy, wielu talentów i umiejętności. Pismo trzeba robić lekko, tak żeby mogła je czytać bardzo inteligentna sprzątaczka, prosty profesor i prymitywny minister, ponoć tak mawiał o redagowaniu. Stefan Kisielewski, pisarz i najbardziej niepokorny felietonista powojennej Polski, wystawił mu wyrazistą laurkę, pisząc o nim m.in.: osobnik ściśle przedwojenny, a tak znakomicie przeflancowany i zaak­lima­tyzo­wany­ w Polsce Ludowej. • Dobrze się stało, że wreszcie ukazała się pierwsza biografia tej postaci, wydana prawie w 110. rocznicę urodzin, która minęła w styczniu tego roku. Napisana została przez dziennikarza i historyka Tomasza Potkaja (ur. 1968), poszukującego odpowiedzi na pytania: kim był naprawdę Eile, który uczestniczył w wielu ważnych wydarzeniach, choć rzadko wychodził na pierwszy plan; jaki był jego Przekrój – stworzył go w 1945 r. i kierował przez 24 lata, wydając 1277 numery; i wreszcie – co po sobie pozostawił? Odpowiedzi znajdziemy na blisko 400 stronach bogato udokumentowanej książki, pełnej szczegółów – faktów, dat, nazwisk, opisów, anegdot i wspomnień osób, które znały Eilego i z nim współpracowały. Dzięki nim wyłania się zapis jego losów i dokonań, w tym pogmatwanego prywatnego życia człowieka urodzonego we Lwowie, mieszkającego w Warszawie, a po wojnie osiadłego w Krakowie, w którym powierzono mu zadanie stworzenie ambitnego czasopisma. Smutne są zwłaszcza dzieje Eilego po jego odejściu z tygodnika i tych ostatnich kilkanaście lat przeżytych trochę w zapomnieniu. Całość opowieści Potkaja została wpisana i czytelnie objaśniona w kontekście powojennego 40-lecia PRL, a także Krakowa. Z jego środowiskiem artystycznym, życiem towarzyskim i kawiarnianym. • Portret twórcy Przekroju skwitować można oceną jego przyjaciela, cytowanego już „Kisiela”, który uważał go za zbiór sprzeczności i syntezę przeciwieństw. Jego zdaniem zrobiłby na pewno karierę w Ameryce, zresztą zrobił ją i tutaj, toć „Przekrój” to właśnie polski „Playboy” w socjalistycznej skali. Autor książki trafnie zauważa, iż Eile wpisuje się do elitarnego klubu twórców i naczelnych redaktorów czasopism-instytucji, należącego już właściwie do wymarłego gatunku, obserwując współczesny świat mediów. Sam Eile miał dobre wzorce, bowiem przed wojną współpracował z najważniejszym w II Rzec­zypo­spol­itej­ czasopismem społeczno-kulturalnym Wiadomości Literackie, założonym w 1924 roku i kierowanym przez legendę literatury i dziennikarstwa Mieczysława Grydzewskiego (1894–1970). Według „Grydza”, co przypomniał Potkaj, istota bycia redaktorem polegała na umiejętności przekonania innych do własnych racji i narzucenia im swego poglądu. Taki będzie Eile w „Przekroju”. Współpracujący z nim autorzy wspominają, że był redaktorem doskonałym, a w dodatku poświęcał pismu całe swe życie. Od rana do późnego popołudnia siedział w redakcji i pracował nad każdym tekstem (…) Umiał wszystko. Barwna, ciekawa postać, ważna dla polskiej kultury. Godna poznania. • Piotr Wasilewski • Biblioteka Kraków
  • To jest książka, którą czyta się z prawdziwą przyjemnością, tym większą, że stanowi kawałek historii kulturalnej Krakowa. "Przekrój" tworzyli ludzie, których nazwiska młodzi odnajdą w historii literatury, muzyki(szczególnie jazzu), sztuki.Ci z nas, którzy w latach 60. mieli lat 6 czy 7 pamiętają ten uroczy magazyn czytany przez rodziców - dla nas dzieci najciekawsza była strona ostatnia z profesorem Filutkiem. Dla osób w wieku mojej mamy to wspomnienie z młodości,pierwsze Zaduszki Jazzowe, potem jazz w małej salce przy ulicy Sławkowskiej i w Piwnicy pod Baranami -zresztą to ostatnie miejsce wiele mówi i młodszym miłośnikom jazzu, wszak od lat mamy w Krakowie każdego lata Summer Jazz Festiwal w Piwnicy pod Baranami właśnie. "Przekrój" był oknem na świat w trudnych czasach najczarniejszej komuny przełomu lat 40.i 50, ale i w późniejszych latach, kiedy zdobycie paszportu było rzeczą nieosiągalną.Dzięki redaktorowi Eilemu czytelnicy polscy poznali sztukę Picassa, literaturę iber­oame­ryka­ńską­ czy utwory Franza Kafki - wszak "Przekrój" jako pierwszy w Polsce drukował fragmenty "Zamku". Razem z Barbarą Hoff zgłębiano tajniki mody, a Jerzy Waldorff wprowadzał na salony muzyczne. Sztuki teatralne, najlepsze filmy i książki to wszystko było w "Przekroju' recenzowane ze znawstwem. Tomasz Potkaj przedstawia w swojej książce obok historii wprost z pracy redakcyjnej, także prywatne losy dziennikarzy, artystów, muzyków. Piękna książka do przeczytania jednym tchem i... jeszcze raz od początku.
Dyskusje

Brak wątków

Przejdź do forum
Volupia
Okładki
Kliknij na okładkę żeby zobaczyć powiększenie lub dodać ją na regał.
KrakowCzyta.pl to portal, którego sercem jest olbrzymi katalog biblioteczny, zawierający setki tysięcy książek zgromadzonych w krakowskich bibliotekach miejskich. To miejsce promocji wydarzeń literackich i integracji społeczności skupionej wokół działań czytelniczych. Miejsce, w którym możemy szukać, rezerwować, recenzować, polecać i oceniać książki.

To społeczność ludzi, którzy kochają czytać i dyskutować o literaturze.
„Przepis na książkę”, to filmowa seria rozmów Biblioteki Kraków z osobami uczestniczącymi w procesie powstania książki. Zaproszeni goście, reprezentujący krakowskie środowisko literacko-wydawnicze, opowiedzą o specyfice swojego zawodu. Cykl przygotowaliśmy w ramach XVII edycji ogólnopolskiego Tygodnia Bibliotek pod hasłem „Zasmakuj w bibliotece”. Pierwszy odcinek już w piątek 8 maja na Facebooku Biblioteki Kraków! • Proces wydawniczy od kuchni • ➡ Obejrzyj na YouTube • O roli wydawcy w procesie wydawniczym, z Jolantą Korkuć – redaktor naczelną Wydawnictwa Literackiego i Przemysławem Dębowskim z wydawnictwa Karakter, porozmawia Ludmiła Guzowska. • Jolanta Korkuć – redaktor naczelny Wydawnictwa Literackiego, wcześniej jako redaktor w WL zajmowała się polską i zagraniczną literaturą faktu, a także zagraniczną literaturą piękną. Z wykształcenia historyk, doktorat na UJ. • Przemek Dębowski – grafik, wydawca, współwłaściciel wydawnictwa Karakter. Autor ponad 500 okładek, projektuje książki dla najważniejszych polskich wydawnictw. Absolwent edytorstwa na Uniwersytecie Jagiellońskim. •   •   • Przepis na dobry przekład • ➡ Obejrzyj na YouTube • Rozmowę z tłumaczami Małgorzatą Kafel i Tomaszem Kwietniem poprowadzi Paulina Małochleb. • Tomasz Kwiecień – tłumacz literatury włoskiej, m.in. tekstów Umberta Eco, Goliardy Sapienzy i Marca Rossariego, z radością przekłada literaturę popularną, zwłaszcza kryminały. Przewodniczący oddziału południowego Stowarzyszenia Tłumaczy Literatury. • Małgorzata Kafel – tłumaczka, autorka ponad 30 przekładów – głównie literatury młodzieżowej, fabu­lary­zowa­nych­ biografii, powieści historycznych i obyczajowych. Doktorantka UJ, absolwentka komparatystyki literackiej UJ oraz studium przekładu literackiego UJ. Laureatka III edycji konkursu „Tłumacze Świata” na recenzję przekładu książki nominowanej do Nagrody im. R. Kapuścińskiego za Reportaż Literacki. • Paulina Małochleb – krytyczka, badaczka literatury i blogerka. Sekretarz Nagrody im. W. Szymborskiej. Autorka książki „Przepisywanie historii. Powstanie styczniowe w powieści polskiej w perspektywie pamięci kulturowej”. Publikuje w czasopismach papierowych i internetowych. •   •   • Kulinarny duet. O owocnej współpracy autora i ilustratora • ➡ Obejrzyj na YouTube • Rozmowę z autorkami książki dla dzieci „Trochębajki o Stanisławie Wyspiańskim” Katarzyna Maziarz (tekst) i Małgorzata Zając (ilustracje) poprowadzi Anna Gregorczyk. • Katarzyna Maziarz – autorka tekstu do książki dla dzieci „Trochębajki o Stanisławie Wyspiańskim”. Absolwentka filologii polskiej na UP w Krakowie. Pracuje w Dziale Edukacji Muzeum Narodowego w Krakowie, współtworząc programy dla rodzin i najmłodszych zwiedzających. • Małgorzata Zając – autorka ilustracji do książki dla dzieci „Trochębajki o Stanisławie Wyspiańskim”. Ilustratorka i graficzka, absolwentka Akademii Sztuk Pięknych. Współpracuje z autorami książek dla dzieci z Polski oraz m. in. Kanady, Słowenii i Arabii Saudyjskiej. •   •   • O jedzeniu oczami: jak zaprojektować piękną książkę? • ➡ Obejrzyj na YouTube • O projektowaniu książek z Wojciechem Kwietniem-Janikowskim i Marcinem Hernasem porozmawia Aleksandra Suława. • Marcin Hernas – projektant graficzny, specjalizuje się w projektowaniu i składzie książek i czasopism. Założyciel studia graficznego i wydawniczego tessera oraz główny grafik Polskiego Wydawnictwa Muzycznego. Z wykształcenia polonista edytor i dziennikarz. • Wojciech Kwiecień-Janikowski – projektant grafiki użytkowej, absolwent krakowskiej ASP. Działa jako wolny strzelec, który poza projektami książek, zajmuje się kompleksowymi identyfikacjami wydarzeń kulturalnych i projektowaniem elementów wystaw. •   •   • Jak zaspokoić apetyt młodego czytelnika? • ➡ Obejrzyj na YouTube Premiera 14 maja godz. 18.00 • Agnieszka Fulińska i Aleksandra Klęczar – autorki cyklu książek dla młodzieży „Dzieci dwóch światów” (Wyd. Galeria Książki), opowiedzą jak stworzyć historię, która wciągnie młodego czytelnika. Spotkanie poprowadzi Joanna Pękala. • Agnieszka Fulińska – historyk kultury, tłumaczka, pisarka, pracuje w Instytucie Historii UJ i zajmuje się epoką napoleońską. Pisze opowiadania i powieści dziejące się w Europie lekko alternatywnego XIX wieku. • Aleksandra Klęczar – na co dzień pracuje w Instytucie Filologii Klasycznej UJ, a jej zainteresowania zawodowe to mitologia, literatura i kultura starożytnej Grecji i Rzymu. Obok powieści dla młodzieży pisuje opowiadania fantastyczne. •   •   • Na deser: czy krytyk krytykuje a bloger reklamuje? • ➡ Obejrzyj na YouTube Premiera 15 maja godz. 18.00 • Gospodarzem spotkania z Anną Marchewką i Anną Maślanką będzie Jan Burnatowski. • Anna Marchewka – lite­ratu­rozn­awcz­yni, krytyczka literacka. Publikowała na łamach m.in. „Lampy”, „Znaku”, „Tygodnika Powszechnego” i „Dwutygodnika”. Opiekuje się rubryką „Stacja: Literatura” miesięcznika „Znak”. Współprowadziła programy literackie w TVP Kultura i Radiu Kraków. Autorka książki „Ślady nieobecności. Poszukiwanie Ireny Szelburg”. Współtworzy Pracownię Pytań Krytycznych i prowadzi zajęcia przy Katedrze Krytyki Współczesnej UJ. • Anna Maślanka – bohemistka i inżynier, tłumaczka, autorka bloga Literackie skarby świata całego. Pisze o czeskich książkach i rozmawia z autorami, także na łamach „Nowych Książek” i „Gazety Wyborczej”. • Jan Burnatowski – literaturoznawca związany z UP w Krakowie, polonista w VIII Prywatnym LO w Krakowie, krytyk literacki, publikował w m.in. „Nowych Książkach”, „Przeglądzie Politycznym”, „Twórczości”, „Zeszytach Literackich”, sekretarz redakcji kwartalnika Czas Literatury wydawanego przez Bibliotekę Kraków. •   •   • FACEBOOK BIBLIOTEKI KRAKÓW • Partnerzy: Wydawnictwo Galeria Książki, Wydawnictwo Literackie, Wydawnictwo Karakter. • [Obraz]
Akcja powieści Katarzyny Ryrych „Życie motyli” usytuowana jest na ciekawym tle małego miasteczka, które określone jest tajemniczą literą „C”. Wspaniały humor i dystans autorki do opisywanych zdarzeń, powoduje zaistnienie tak zwanej nadświadomości narratora. Ryrych wspomina dosłownie obrazy miasteczka ze „Smażonych zielonych pomidorów”, „Rancza”, „Domu nad rozlewiskiem” i wszystkich części „Ani z Zielonego Wzgórza”, w „których ktoś wracał albo pojawiał się dopiero po raz pierwszy, jak traktowano go z początku chłodno i z rezerwą, aby po stosunkowo krótkim czasie przyjąć z otwartymi ramionami i przytulić do serca.” 1 Autorka z góry przytacza schemat fabularny, do którego będzie się dystansować. • Katarzyna Ryrych tworzy w swojej powieści niezwykle wyrazistą główną bohaterkę Izydorę, z którą wiele kobiet, w założeniu i chyba w życiu też, może się utożsamiać. Już pierwsze zdanie powieści jest niezwykle interesujące (a pamiętajmy o ważności rozp­oczy­nają­cego­ zdania, o którym wspominają wszystkie podręczniki pisania): „W wieku pięćdziesięciu lat Izydora zdecydowała się zacząć nowe życie. Weszła w nie z potężnym debetem na koncie i sporą nadwagą” 2 Bohaterka powieści bankrutuje we wszystkich dziedzinach życia. Mąż odchodzi do młodszej i piękniejszej, dorosły i samodzielny syn o niej nie pamięta, praca w zawodzie księgowej jest nieciekawa, a katastrofa finansowa może doprowadzić do utraty mieszkania. Dlatego Izydora decyduje się zostawić duże miasto i przenieść się na prowincję, by zacząć nowe życie. Ale nawet tam…
foo